Menu

Teken, zorg dat je ze buiten de deur houdt!

Iedereen houdt van het voorjaar: het wordt weer warmer en we gaan weer meer naar buiten. Lekker wandelen met de hond in het bos of als kat lekker soezen in de tuin. Minder leuk van het warmer worden is dat ook de vlooien en de teken weer actiever worden. Niet ieder dier is even gevoelig voor het oppikken deze ectoparasieten. Sommige dieren hebben ze nooit en andere dieren pikken ze makkelijk op. Als eigenaar zijn er wel een aantal dingen die je kunt doen om de kans op het oppikken van deze ongenode gasten te verkleinen.

Teken in Nederland

In Nederland komen verschillende soorten teken voor. De teek die de meeste infecties bij onze huisdieren (en ons zelf) geeft is in Nederland de schapenteek (Ixodes ricinus). Een teek op zich is al vervelend, maar wat nog vervelender is, is dat een groot percentage van de teken in Nederland besmet is met de bacterie Borrelia burgdorferi. Dit is de bacterie die de ziekte van Lyme veroorzaakt. We weten inmiddels dat deze bacterie ook bij honden klachten van de ziekte van Lyme kan geven.

Het voorkomen van een infectie met deze bacterie door een tekenbeet, is beter dan genezen. De bacterie wordt overgedragen met het speeksel van de teek. De teek moet dus eerst bijten om een dier (of mens) te kunnen besmetten.

Teken zijn spinachtige beestjes

Teken zijn spinachtige diertjes met 4 verschillende levensfasen: ei – larve - nimfe - volwassen teek. De hele cyclus van ei tot volwassen teek duurt 3-4 jaar! In iedere fase is er een voorkeur bij teken voor de dieren waarbij ze bloed zuigen. Volwassen teken zuigen vooral bloed bij grotere zoogdieren, in het wild zijn dat herten en zwijnen en gedomesticeerd zijn dat honden, katten, schapen, paarden (en mensen). Zowel de mannetjes teken als de vrouwtjes teken zuigen bloed. De laatste hebben dat bloed ook nodig om eitjes te kunnen leggen.

Na de winterrust periode worden de volwassen teken actief in het voorjaar. Ze gaan paren, zuigen bloed bij een gastheer, vallen op de grond en de vrouwtjes leggen daarna eieren. De eitjes komen uit in het voorjaar en dan heb je een larve. De larve zuigt maar een keer bloed, meestal bij kleine knagers zoals muizen en bij vogels. De larve wordt in dat najaar een nimfe en gaat dan in rust tot het volgende voorjaar. Ook de nimfe zuigt maar een keer bloed, meestal bij zoogdieren(hazen) of vogels.

Na de zomer wordt de nimfe een volwassenteek en gaat weer in winterrust. Het voorjaar daarna kan de volwassenteek pas zelf eieren leggen.

Teken zijn niet kieskeurig

Als je op de hei of in het bos loopt worden de meeste teken opgepikt in het hoge gras en lage struikgewas. Dit is niet zo raar, want hier lopen ook de dieren die normaal de gastheer zijn voor teken. Teken zijn niet echt kieskeurig, dus alles wat warm en dierlijk is daar springen ze op.

Het voordeel is dat ze niet meteen vast zitten en bijten. Dus als je na iedere wandeling jezelf en je hond goed controleert (het hangt wel een beetje van de lengte van de vacht van je hond af of dit goed lukt) en alle teken die nog los op je hond zitten eraf haalt, wordt het risico van besmetting sterk verminderd. Wil je echt goed beschermd zijn als hond dan is het handig om een speciale tekenband te dragen (ook voor het buitenland aan te bevelen) of een product te gebruiken dat uitwendig de teken doodt. Omdat teken wat “steviger” diertjes zijn dan vlooien werken de meeste producten korter tegen teken (vaak 4 weken) dan tegen vlooien (vaak 6-8 weken).

Teek zo snel mogelijk verwijderen

Als een teek zich toch heeft vastgebeten is het zaak deze zo snel mogelijk te verwijderen op correcte wijze. Hiervoor zijn er speciale tekenpincetten. Deze hebben een dunne gespleten punt die je tussen de huid van je hond en de kop van de teek plaatst. Hierna haal je met een draaiende beweging (naar links) de teek uit de huid. Op deze wijze zorg je ervoor dat je ook de kop van de teek meeneemt. Blijft die kop zitten dan krijg je op die plek een bobbel en ontsteking. Het lichaam probeert op die manier het restant van de teek naar buiten te werken. Ook als een dier zelf de teek probeert te verwijderen door te krabben of te bijten blijft de kop vaak zitten. Is dat het geval, dan is het verstandig om even met je hond langs de dierenarts te gaan.

Maar zoals eerder gezegd het voorkomen van het oplopen van een teek is het beste.

Auteur: Evelien van der Waa, dierenarts